හවුති පහරදීමෙන් සෞදි ආරක්ෂක ගිවිසුම අර්බුදයක
යේමනයේ හවුති කැරැලිකරුවන් සවුදි අරාබියට ප්රහාර එල්ල කිරීමත් සමඟ පාකිස්තානය සහ තුර්කිය සමඟ සවුදි රජය ඇතිකරගත් මැකා ඒකාබද්ධ ආරක්ෂක ගිවිසුම සම්බන්ධයෙන් ගැටලු සහගත තත්ත්වයක් උදා වී තිබේ. සවුදි අරාබියේ ඔටුන්න හිමි සල්මාන් කුමරු, පාකිස්තානයේ අගමැති ශෙබාස් ෂරිෆ් සහ තුර්කියේ ජනාධිපති රිසෙප් තයිබ් ඒඩෝගන් අතර පසුගිය මාසයේදී අත්සන් තැබූ මේ ගිවිසුමට අනුව සාමාජික රටකට එල්ල වන ඕනෑම සන්නද්ධ ප්රහාරයක් රටවල් ත්රිත්වයටම එල්ල කරන ලද ප්රහාරයක් ලෙස සැලකෙන බව විදෙස් මාධ්ය වැඩිදුරටත් වාර්තා කරයි. එය නේටෝ සංවිධානයේ 5 වැනි වගන්තියට සමාන ආරක්ෂක ක්රමවේදයක් වන අතර, එබැවින්ම මේ ගිවිසුම ‘මුස්ලිම් නේටෝ‘ නමින් ද එවකට හඳුන්වනු ලැබූ බව වාර්තා වේ.
හවුති කැරලිකරුවන් සවුදි අරාබියේ බලශක්ති යටිතල පහසුකම් සහ හමුදා කඳවුරු ඉලක්ක කරමින් දිගින් දිගටම දැවැන්ත මිසයිල ප්රහාර එල්ල කළද, පාකිස්තානය සහ තුර්කිය එම ප්රහාරවලට එරෙහිව රාජ්යතාන්ත්රික මට්ටමෙන් ප්රකාශ නිකුත් කර ඇති අතර, සෘජු හමුදාමය මැදිහත්වීමකින් වැළකී සිටීම හේතුවෙන් මැකා ආරක්ෂක ගිවිසුමේ ප්රායෝගික තත්ත්වය අභියෝගයකට ලක්වනු ඇතැයි වාර්තා පළ වී තිබේ. අභ්යන්තර ආර්ථික අර්බුදයක් පැවැතීමත්, ඇෆ්ගනිස්තාන දේශසීමාවේ පවතින අස්ථාවරත්වය සහ රට තුළ ෂියා මුස්ලිම් ජනතාව අතර නොසන්සුන්තාවක් හටගැනීම වැළැක්වීමේ අවශ්යතාව මත පාකිස්තානය ඊට හමුදාමය වශයෙන් මැදිහත් වීමෙන් වැළැකී සිටින බව විදෙස් මාධ්ය සඳහන් කරයි. එමෙන්ම නේටෝ සංවිධානයේ සාමාජිකයකු ද තුර්කිය හවුති යුද්ධයට මැදිහත්වීමෙන් එම විදේශ ප්රතිපත්තිය සංකීර්ණ වනු ඇතැයි ද, රතු මුහුදේ සහ මැදපෙරදිග ස්වකීය භූ දේශපාලනික මුලෝපායන් භාවිත කරමින් සිටින බැවින් තුර්කියට එවැනි යුද්ධයකට එක්වීමේ අවශ්යතාවක් නැතැයි ද මැදපෙරදිග දේශපාලන විශ්ලේෂයන්ගේ අදහස වී තිබේ. රාජ්යතාන්ත්රික මට්ටමෙන් එවැනි ආරක්ෂක ගිවිසුමකට එක්වූවද, අර්බුදයකදී එහි හවුල්කරුවන් ස්වකීය ජාතික අභිලාෂයන්ට ප්රමුඛත්වය ලබා දෙන බව මෙමඟින් පෙන්නුම් කර ඇතැයි විදෙස් මාධ්ය සඳහන් කරයි.
මේ තත්ත්වය මත එම ගිවිසුමට එක්වීමට ඇරියුම් ලැබූ බංග්ලාදේශය වැනි රටවල් නැවත ඒ පිළිබඳ සිතා බැලිය යුතු බවත්, එවැනි ගිවිසුමකට බැඳීමෙන් බංග්ලාදේශයට මැදපෙරදිග රටවල් සමඟ පවතින සංකීර්ණ හා දීර්ඝකාලීන ගැටුම්වල කොටස්කරුවකු වීමට සිදුවනු ඇති බවත් එරට මාධ්ය වාර්තා කරයි. එමෙන්ම ඉරානයට එරෙහිව යැයි සැලකෙන එවැනි ගිවිසුමකට එක්වීමෙන් බංග්ලාදේශයට ඉරානය වැනි සෙසු මුස්ලිම් රටවල් සමඟ පවතින රාජ්යතාන්ත්රික සබඳතාවලට හානි සිදුවිය හැකි බව ද එරට මාධ්ය සඳහන් කරයි. ඒ අනුව හමුදාමය සහ භු දේශපාලනික යථාර්ථයන් සැලකිල්ලට ගෙන රටවල් අතර ආරක්ෂක සන්ධානවලට බැඳීමේදී සියලු රටවල් වඩාත් ප්රවේශම් විය යුතු බවට ද අදහස් පළ වී තිබේ.
@දිනමිණ
Discover more from cmn.lk
Subscribe to get the latest posts sent to your email.
